Proel FLASH8A i SW110A - Aktywny zestaw szerokopasmowy + aktywny subbas

2012-12-27

Z kryminalistyki wiadomo, że ilu jest ludzi, tyle wzorów odcisków palców. Nie powtarzają się one i dzięki temu są nieomylnym dowodem niewinności lub winy.

Dlaczego tak ponuro dziś zaczynam? Powodem jest analogia. Ilu ludzi, tyle gustów, oczekiwań i upodobań. Może nie do końca tak jest, bowiem zdarza się, że upodobania ludzi są podobne do siebie.

Myślę jednak, że istoty ludzkie są tak pomysłowe, że nigdy nie zniknie zapotrzebowanie na różnorodność przedmiotów konsumpcyjnych. Przeskakując wielkim susem na rynek zestawów nagłośnieniowych – producenci wciąż mnożą modele zestawów z nadzieją, że któraś z ich konstrukcji znajdzie prostą drogę do gustu klienta. Znamy już z łamów LSI serię zestawów nagłaśniających FLASH włoskiej firmy Proel. W tym numerze pragnę podzielić się z czytelnikami przemyśleniami na temat zestawu aktywnego FLASH8A, współpracującego z dedykowanym subbasem SW110A.

FLASH8A

jest zestawem pracującym w układzie bi-amp. Obudowa wykonana z polipropylenu w kolorze czaym ma estetyczne wykończenie i jest nieco lżejsza od analogicznej drewnianej, a jednocześnie solidnie sztywna. W przekroju ma ona kształt trapezu o niesymetrycznych bokach, bowiem konstruktorzy przewidzieli możliwość wykorzystania zestawu jako odsłuch sceniczny. Przód zestawu osłonięty jest tłoczoną osłoną z blachy stalowej, lakierowanej na kolor czay.

Dolna ścianka obudowy wyposażona została w cztery podstawki, z czego dwie wykonane są z gumy, zaś dwie pozostałe odlane z tworzywa. Na dolnej ściance znajduje się również gniazdo statywu z śrubą zabezpieczającą oraz dwa punkty gwintowane do zamocowania zestawu na rampie lub uchwycie. Podobne punkty montażowe przewidziano również na góej ściance. Tam też wykonano kieszeń, która stanowi uchwyt transportowy. W związku z niewielkimi gabarytami FLASH8A jest on w miarę wygodny oraz wystarczający.


Tylna ścianka w zasadzie w całości zajęta jest przez panel wzmacniacza oraz gniazd i regulatorów. W góej części panelu znajduje się radiator, poniżej którego rozmieszczono cztery potencjometry. Pierwszy z nich opisany jest jako MIC LEVEL, bowiem FLASH8A wyposażony jest w dodatkowe symetryczne wejście mikrofonowe. Dwa kolejne potencjometry to regulatory filtrów półkowych wysokich oraz niskich tonów. Za ich pomocą możemy regulować czułość filtrów w zakresie +/-6 dB. Czwarty potencjometr to regulacja poziomu sygnału sumy wejścia liniowego oraz mikrofonowego. Na panelu umieszczono gniazdo wejściowe XLR do podłączenia mikrofonu oraz gniazdo COMBO (XLR/Jack 1”) sygnału liniowego. Dodatkowo wyposażono zestaw w męskie gniazdo XLR, za pomocą którego można wyprowadzić sygnał liniowy sumy sygnałów wejściowych. Z tyłu też umieszczono dwie diody LED, z których jedna sygnalizuje załączenie zasilania, zaś druga, dwukolorowa, doprowadzenie sygnału do wejścia oraz zadziałanie limitera sygnału. Na panelu oczywiście nie może zabraknąć gniazda zasilania z sieci napięcia przemiennego oraz wyłącznika zasilania. Dodatkowo zestaw wyposażono w wyłącznik służący do rozłączania ewentualnej pętli masowej.

 

Po zdjęciu osłony głośników widać, że tuba głośnika wysokotonowego stanowi część odlewu obudowy i pozwala na dyspersję sygnału w granicach 90 × 60 stopni. Driver zastosowany w zestawie FLASH8A ma średnicę wylotu równą 1”. Głośnik szerokopasmowy o średnicy 8” to produkt firmy Celestion. Tak driver, jak i woofer mają konstrukcję z klasycznym układem magnetycznym. Przednia ścianka obudowy wyposażona została w cztery otwory bass- -reflex. Wewnątrz obudowa wytłumiona jest za pomocą maty szklanej.


Układ elektroniczny FLASH8A składa się z trzech płytek drukowanych. Na nich znajdują się przedwzmacniacze, aktywne krosowery oraz wzmacniacze z klasycznym zasilaczem z transformatorem toroidalnym. Na wstępie wspomniałem o lekkości obudowy z polipropylenu. Informacja ta okazuje się mało istotna przy zastosowaniu klasycznych magnesów oraz stosunkowo dużego transformatora. Wzmacniacz napędzający woofer, oparty na czterech tranzystorach mocy i dysponujący mocą 180 W, pracuje w klasie D, zaś wzmacniacz drivera, pracujący w klasie AB, wykonany jest w oparciu o wzmacniacz scalony i dysponuje mocą 50 W. Montaż wewnątrz zestawu jest estetyczny. Przewody zostały spięte ze sobą i nic wewnątrz obudowy nie lata bez kontroli. Widać jednak patenty z klejem termicznym, którym „objechane” jest gniazdo zasilania oraz wyłącznik sieciowy. Zewnętrznie FLASH8A jest bardzo zgrabną i estetyczną konstrukcją.


Dedykowanym dla FLASH8A, jak również mniejszego FLASH5A, jest subwoofer

PROEL SW110A


którego obudowa, w przeciwieństwie do wspomnianych „szerokopasmówek”, wykonana jest ze sklejki lakierowanej dwuwarstwowym czaym lakierem antyobiciowym. W związku z tym, że konstrukcja subbasu jest pasmowo-przepustowa IV rzędu, na zewnątrz nie widać głośnika, a jedynie bass-refleksy w formie okrągłych otworów (promieniuje tył głośnika) oraz kanału prostokątnego (promieniowanie przedniej części membrany głośnika).

Dolna ścianka obudowy wyposażona została w gumowe podstawki, zaś góa w gniazdo rury statywu. Obudowa nie została wyposażona w żadne naroża ochronne. W lewej ściance wykonano jeden uchwyt transportowy. Owszem, subbas jest niewielkich rozmiarów i do przenoszenia jeden uchwyt wystarczy, jednak chcąc podnieść subbas z podłogi (lub też go na niej postawić) rozwiązanie z jednym uchwytem jest totalnie niewygodne – zwłaszcza że jest on obrócony o 90 stopni w stosunku do płaszczyzny podłogi (co, owszem, ułatwia transport jedną ręką, ale dodatkowo utrudnia jego ustawianie). Trzeba podtrzymywać zestaw za kanał basowy. A wyjęcie zestawu z pudełka za pomocą jednego uchwytu to już wyższa ekwilibrystyka.


Na tylnej ściance obudowy znajduje się płyta ze sklejki, maskująca wnętrze obudowy. Na niej zamontowany jest panel regulatorów oraz gniazd. Do SW110A można doprowadzić sygnały dwóch kanałów, stąd dwa zestawy gniazd wejściowych, wyjściowych (na satelity) oraz Link.

Wejścia wykonane są w formie gniazd COMBO, zaś wyjścia na męskich XLR-ach. Na panelu znajduje się przełącznik odwracania polaryzacji, przełączania filtra ograniczającego pracę subbasu 125 Hz lub 160 Hz oraz potencjometr głośności. Znajdziemy tam też, podobnie jak w zestawie FLASH8A, dwie diody LED sygnalizujące załączenie zasilania oraz zadziałanie limitera sygnału. Nie może zabraknąć również gniazda zasilania oraz wyłącznika sieciowego. SW110A dodatkowo wyposażony został w dwa kontrawtyki sieciowe, pozwalające na zasilenie przyłączonych doń zestawów szerokopasmowych bezpośrednio z niego, a nie z zewnętrznych gniazdek zasilających.

Wewnątrz obudowy widać zamontowany głośnik basowy o średnicy 10”. Jest to głośnik dwucewkowy o klasycznym układzie magnetycznym. Cewki głośnika subbasu połączone są równolegle ze sobą, co daje w sumie impedancję równą 4 Om oraz moc głośnika 200 W.

Wzmacniacz pracujący w klasie D oraz klasyczny zasilacz z transformatorem toroidalnym stanowią zespół wmontowany we wnętrzu obudowy. Montaż subbasu jest poprawny elektrycznie. Z zewnątrz subbas wygląda estetycznie, a oszczędność jego formy potęguje to wrażenie.

 

PRACA


Po podłączeniu zestawu w całości i ustawieniu korektora satelity w pozycję środkową (na 0) słychać dość wyraźnie, że brzmienie zestawu jest nieco konturowe, a konkretnie brakuje trochę średnicy pasma. Wokal oraz np. instrumenty smyczkowe czy gitary przetwarzane przez zestaw FLASH8A + SW110A były nieco wycofane. Postanowiłem przesłuchać satelitę FLASH8A solo i okazało się, że jej zakres niskich tonów jest bardzo zadowalający, słychać charakterystyczne „cykanie” tonów wysokich, zaś zakres środka jest nieco wytłumiony. W związku z tym odtwarzanie muzyki na ustawieniach zerowych zadowoliło by raczej didżeja, aniżeli słuchacza muzyki klasycznej.

Co ciekawe, pomiary charakterystyki zestawu nie pokazały jakiegoś spektakulaego wycięcia środka pasma, jednak ukazały nieznaczne co prawda jego stłumienie, ale za to w stosunkowo szerokim paśmie (ok. 2-3 dB w zakresie od 1 do 3,5 kHz). W połączeniu z podbiciem góry pasma (ponad 3 dB w zakresie 11-15 kHz) oraz delikatnym, 2-decybelowym podbiciem niskiego środka (550-750 Hz) daje to taki efekt odsłuchowy. Jeśli chcielibyśmy uzyskać bardziej wyrównane pasmo, zwłaszcza w środku i górze pasma, to można nieco wyrównać charakterystykę przenoszenia zestawu za pomocą dwupunktowej korekcji barwy. Trzeba dość znacznie, bo prawie „na maksa”, ściągnąć górę, dzięki czemu faktycznie uzyskamy dość wyrównany przebieg charakterystyki amplitudowej w szerokim zakresie, tj. mniej więcej od 1 do 15 kHz, ale w dalszym ciągu podbity będzie niski środek. Korekcja jednak powoduje spadek sprawności całego zestawu.

Regulacja barwy zestawu FLASH8A nie jest zbyt głęboka (wg. danych producenta +/- 6 dB, wg. naszych pomiarów nawet trochę mniej), dzięki czemu nie wprowadza drastycznych zmian brzmienia. Trzeba jednak dodać, że wszystkie te zabiegi, owszem, pozwalają wydobyć nieco środka, ale brzmienie zestawu jako takiego (bez żadnych ingerencji) jest jak najbardziej przyjemne, bo też i nasze uszy od dziecka niemalże przyzwyczaja się do właśnie takich brzmień – z podbiciem góry i dołu lub podciętym środkiem.

Pomimo tych drobnych „niedoskonałości” (wszakże nie jest to monitor studyjny, a więc nie wymagajmy od niego idealnie płaskiej charakterystyki) FLASH8A, w połączeniu z subbasem SW110A, bardzo dobrze radzi sobie z muzyką różnego gatunku, choć w roli odsłuchu, z uwagi na wspomniane wcześniej podcięcie pasma odpowiedzialnego za czytelność wokalu, jako monitor stricte wokalowy raczej bym go nie polecał. Wejścia subbasu SW110A wykonane są w formie dwukanałowej i doprowadzenie sygnału tylko do jednego kanału powoduje spadek jego głośności mniej więcej o połowę. Wynika to z zastosowanego sumowania kanałów. Tak przy współpracy z zestawem FLASH8A, jak i FLASH5A subbas świetnie wzbogaca zakres pasma niskiego, a zastosowany przełącznik filtra dolnoprzepustowego pozwala na jego dopasowanie do tych różniących się między sobą brzmieniem zestawów. Zakres mocy subbasu SW110A jest wystarczający do wydajnej pracy z zestawem FLASH8A.

 

POMIARY

Pomiary zostały wykonane za pomocą sygnału typu krótki, przemiatany sinus (chirp). Program pomiarowy SatLive, mikrofon pomiarowy Audix TR-40, moduł USB E-MU Traker Pre. Charakterystyki z wygładzaniem 1/3 oktawy.



Charakterystyka amplitudowa systemu złożonego z zestawu FLASH8A + subbas SW110A (granatowa) oraz osobno jego komponentów: FLASH8A (czerwona) i SW110A (zielona). W danym przypadku potencjometr poziomu sygnału subbasu był ustawiony „na godzinę 12”, co w tej konfiguracji daje trochę zbyt duży poziom basów w stosunku do sygnału satelity. Pasmo przenoszenia FLASH8A jest niemalże idealnie zgodne z danymi producenta, widać też delikatne, ale dość szerokie, podcięcie charakterystyki w środku pasma (1-3,5 kHz) oraz podbicie sopranów (11-15 kHz) o ponad 3 dB. Efektem tego brzmienie jest trochę konturowe, z nieco wycofaną średnicą pasma i podbitą górą. Częstotliwość dolna SW110A również zgadza się z danymi producenta, zaś góej nie dało się zmierzyć, bowiem jego praca od góry jest ograniczana crossoverem, którego nie można wyłączyć. W tym przypadku filtr crossovera ustawiony był na 125 Hz, wybranie opcji 160 Hz byłoby bardziej adekwatne dla współpracy z FLASH8A, dzięki czemu nieco zniwelowałoby tę małą „dziurę” w paśmie w zakresie 120-150 Hz. Z drugiej strony podcięcie tego pasma sprawia, że brzmienie systemu nie jest zamulone ani dudniące.
Charakterystyka amplitudowa FLASH8A z korekcją na 0 (granatowa) oraz z filtrami ustawionymi na wartości maksymalne (czerwona)

i minimalne (zielona). Wg. naszych pomiarów filtry w pozycjach skrajnych oferują podbicie ok. 5 dB i tłumienie ok. 4 dB (producent podaje +/- 6 dB). Są to filtry półkowe, nastrojone na 90-100 Hz i raczej na 12 kHz, niż podawane przez producenta 8 kHz. Dzięki filtrowi HI, przy jego maksymalnym stłumieniu, możemy uzyskać stosunkowo liniowy przebieg charakterystyki amplitudowej zestawu w zakresie od 1 do 15 kHz (±1 dB).

Charakterystyka kierunkowa FLASH8A przy pomiarze w osi oraz pod kątem 30 i 45°. Kierunkowość zestawu w płaszczyźnie horyzontalnej jest trochę mniejsza, niż podaje producent, chyba że podaje on wartość 90 stopni dla kryterium -10 dB. Jeśli zaś przyjąć kryterium -3 dB, to FLASH8A promieniuje w kącie nieco większym niż 60 stopni (dla którego to kąta spadek poziomu sygnału wynosi ok. 2 dB).

Zmierzone w polu bliskim charakterystyki drivera (czerwona), woofer (zielona), otworu bass-reflex (różowa) oraz całościowa zestawu FLASH8A (w odległości 1 m, granatowa). Nie bardzo zgadza nam się punkt podziału podawany przez producenta jako 3 kHz. Z naszych pomiarów – zarówno z tych charakterystyk, jak i charakterystyki kierunkowej – wynika, że leży on raczej w okolicy 2,2 kHz.

 

PODSUMOWANIE


Kolejna odsłona serii FLASH firmy Proel. Tym razem zestaw oparty na głośniku o średnicy 8”, wzbogacony subbasem SW110A. Komplet stanowi niewielkich rozmiarów system głośnikowy, który z powodzeniem znajdzie zastosowanie w nagłośnieniu wnętrz sal konferencyjnych, klubów czy innych lokali użytkowych. Z powodzeniem można wykorzystać zestaw do nagłaśniania prób małego zespołu, jak również małych imprez z muzyką dyskotekową. Małe wymiary oraz wiele punktów montażowych pozwoli na stworzenie dyskretnego nagłośnienia scenicznego czy podwieszenia w pomieszczeniu. Istnieje możliwość zastosowania zestawu FLASH8A jako odsłuchu scenicznego, w moim jednak odczuciu dla wybranych grup instrumentów.

Dodatkowe wejście mikrofonowe zwiększa dodatkowo możliwości zastosowania zestawu przy próbach wokalnych czy wykorzystaniu jako autonomicznego nagłośnienia konferansjera bądź śpiewającego instrumentalisty. Zastosowanie dobrej jakości przetwoików daje zadowalające brzmienie, które dodatkowo można nieznacznie zmodyfikować dzięki regulowanej barwie tonu. Subbas dobrze współpracuje poziomem dźwięku z zestawem szerokopasmowym, wzbogacając niski zakres jego pasma przenoszenia. Zastosowanie zmiennego filtra dolnoprzepustowego zwiększa możliwość dopasowania zakresu tonów niskich w zależności od zastosowanych satelit.


Marek Kozik


Więcej informacji o prezentowanych zestawach głośnikowych na stronie inteetowej producenta: www.proel.com oraz polskiego dystrybutora: www.soundtrade.pl.

INFORMACJE:


FLASH 8A

Moc: 180+50 W
Pasmo przenoszenia: 60 Hz-20 kHz
Max SPL/1 m (szczytowy/ciągły): 122/119 dB
Podział pasma: 3 kHz
Wymiary: 270 × 420 × 260 mm
Waga: 10 kg
Cena: 1.600 zł brutto

SW110A

Moc: 250 W
Pasmo przenoszenia: 46-160 Hz
Max SPL: 122 dB/1 m
Crossover: 125/160 Hz
Wymiary: 520 × 330 × 350 mm
Waga: 18 kg
Cena: 2.280 zł brutto

Dostarczył:
SoundTrade, ul. Kineskopowa 1
05-500 Piaseczno, tel.: 22 632 02 85
www.soundtrade.pl